Færslusafn

Bestu plöturnar koma út þegar árið endar á 7

image

Það er ekkert lát á fréttum þess efnis að hinar og þessar plötur séu að fagna stóru afmæli. Fyrirsagnir eins og „50 ár séu liðin frá því að þessi plata var gefin út“ eða „þessi plata fagnar 20 ára afmæli í dag“ virðast vera daglegt brauð þessa dagana. Og plöturnar eru hver annarri betri, jafnvel besta plata hljómsveitarinnar. Um daginn rak ég svo augun í grein sem sagði einfaldlega, „10 plötur sem sanna að 1997 var eitt af bestu rokkárum Bretlands“. Þá mundi ég eftir Rolling Stone blaði sem ég keypti árið 2007 og var helgað plötum sem komu út 1967. Það var spikfeitt ár. 2007 er einnig minnisstætt ár.

Þannig ég fór að grúska og kíkti í bækur, 1001 Albums You Must Hear Before You Die og 100 bestu plötur Íslandssögunnar og leitaði af plötum sem komu út 1957, 1967, 1977, 1987, 1997 og 2007. Niðurstaðan var sú að þessi ár eiga það öll sameiginlegt að vera afar sterk hvað varðar plötuútgáfu. Af 100 bestu íslensku plötum Íslandssögunnar eru 20 frá árum sem enda á 7! Það er ekkert annað í stöðunni en að kíkja betur á þetta og taka stutta yfirferð.

Við förum hratt yfir árið 1957 en skv. 1001AYMHBYD eru þar fimm plötur sem þú þarft að tékka á. Þar af ein með Miles Davis. Ein besta jólaplata allra tíma, Elvis’ Christmas Album með kónginum sjálfum kemur líka út þetta ár.

Árið 1967 kemur út hafsjór af góðum plötum. Það mikið að ég nenni ómögulega að telja það allt upp. Ein íslensk plata sem er að finna í 100BPÍ kemur út það ár en það er platan Hljómar með Hljómum. Hún situr í 24. sæti. Ef maður skoðar listann frá 101-200 þá er einnig leikritsplatan Dýrin í Hálsaskógi í 110. sæti. Hérna koma svo nokkrar erlendar sem vert er að nefna.

The Beatles – Sgt. Pepper’s Lonely Heart Clubs Band
The Doors – The Doors
The Jimi Hendrix Experience – Are You Experienced 
Pink Floyd – The Piper at the Gates of Dawn 
The Velvet Underground – The Velvet Underground & Nico 

1977 er ekkert slor heldur. Nokkrar af bestu plötum Íslandssögunnar koma út þá. Má þar nefna Á bleikum náttkjólum með Megasi og Spilverkinu, Sturla með Spilverki þjóðanna, Hana-nú með Villa Vill og Í gegnum tíðina með Mannakorni. Erlendis frá stendur kannski hæst Rumors með Fleetwood Mac en fleiri góðir titlar eru:

Bob Marley & the Wailers – Exodus
David Bowie – Heroes og Low 
Iggy Pop – Lust for Life og The Idiot 
Meat Loaf – Bat Out of Hell 
Sex Pistols – Never Mind the Bollocks Here’s the Sex Pistols 
Television – Marquee Moon 

Nú halda kannski sumir að gamanið sé búið en 1987 gefur ekkert eftir. Í íslensku deildinni erum við að tala um plötur eins og Loftmynd með Megasi, Í fylgd með fullorðnum með Bjartmari Guðlaugs og Goð með S.H. Draumi. Nokkrir sterkir erlendir titlar eru t.d.:

Depeche Mode – Music for the Masses
Guns N’ Roses – Appetite for Destruction
Michael Jackson – Bad
R.E.M. – Document
The Smiths – Strangeways, Here We Come
U2 – The Joshua Tree

Þá erum við komin í 1997, árið sem er talið eitt það besta í breska rokkinu. Hér á Íslandi hendir Sigur Rós í sína fyrstu plötu, Von, sem og Quarashi sem gefur út samnefnda plötu, Björk gefur út Homogenic, GusGus sendir frá sér Polydistortation og Maus gefur út Lof mér að falla að þínu eyra. Erlenda deildin er sterk og þá sérstaklega á Bretlandi:

Blur – Blur
Bod Dylan – Time Out of Mind
The Chemical Brothers – Dig Your Own Hole 
Daft Punk – Homework
Elliott Smith – Either/Or
Prodigy – The Fat of the Land
Radiohead – OK Computer
The Verve – Urban Hymns 

2007 er eina árið sem ég upplifði í rauntíma sem hlustandi (f. 1989) og það var ekki leiðinlegt að vera til. Vinna útvarpsmanna sjaldan verið auðveldari og sveitapopp og píkupopp þynnka gærdagsins. Hér á Íslandi varð allt vitlaust, fyrsta plata Hjaltalín, Sleepdrunk Seasons, leit dagsins ljós, Björk gaf út Volta, Hjálmar hélt áfram á réttri braut og gaf út Ferðasót, GusGus gaf út meistaraverkið Forever, Sprengjuhöllin naut mikilla vinsælda og gaf út Tímarnir okkar, Páll Óskar vaknaði af værum blundi og seldi Allt fyrir ástina í bílförmum og Mugison gaf út Mugiboogie. Hversu gott ár í íslensku deildinni? Menn voru líka frjóir úti í hinum stóra heimi:

Arcade Fire – Neon Bible
Arctic Monkeys – Favourite Worst Nightmare
Bon Iver – For Emma, Forever Ago
Burial – Untrue 
Justice – Cross
Kanye West – Graduation 
Kings of Leon – Because of the Times 
LCD Soundsystem – Sound of Silver 
Radiohead – In Rainbows 

Samkvæmt kenningunni ætti því 2017 að verða grjóthart ár í plötuútgáfu. Nú þegar hafa komið út öflugir titlar. Nýja platan með Auði er t.d. fullnæging í eyrun, Sturla Atlas eru svalir og þægilegir sem fyrr og JFDR er æði. Ekki má svo gleyma nýju plötunni með Fufanu sem vinnur á með hverri hlustun. Þá er von á nýjum plötum með Aroni Can, Ásgeiri, Vök, Berndsen og Vaginaboys. Það er einnig nóg að frétta erlendis frá. The xx, Foxygen og Julie Byrne gáfu út glimrandi flottar plötur í janúar. Þá er von á góðu því að listamenn eins og Gorillaz, Father John Misty, Future Island, Fleet Foxes, alt-J og Mac DeMarco eru allir að fara að gefa út nýjar plötur og það bætist enn í sarpinn. Setjið ykkur því í stellingar því að það eru allar líkur á því að 2017 fari í sjöubækurnar frægu!

Auglýsingar

Album Review: Olga Vocal Ensemble – Vikings!

R-8812491-1469377681-9994.jpeg

Vikings! is the second album from the quintette Olga Vocal Ensemble. The quintette consists of five members who all met in the HKU University of the Arts in Utrecht. The members of Olga are Bjarni Guðmundsson (tenor), Jonathan Ploeg (second-tenor), Gulian van Nerop (baritone), Pétur Oddbergur Heimisson (bass-baritone) and Philip Barkhudarov (bass). The album is self-released by the group but Diddi fiðla (e. Diddi violin) managed the recordings proceeded in a little place called Hall in Netherlands.

As the album title indicates there is a viking theme on the album and most of the songs are from Scandinavia. The first five songs on the album are taken from Album for Mandssang, Op. 30 (e. Album for Male Chorus, Op. 30) by the Norwegian composer Edvard Grieg. The songs „Jeg Lagde Mig Så Sildig“ and „Han Ole“ are on the serious notes but the other three „Halling“, „Kvålings Halling“ and „Springdans“ are on the lighter as they are about young men looking for women.

In fact you can say that this is the story of the album and also the group as they offer both serious songs and happy songs.

The first Icelandic song on the album is track 7, „Grafskrift“, an Icelandic folksong about Sæmundur Klemensson who was known for his heroic attitude. The song is so folky that the Icelandic prog-rock group Þursaflokkurinn decided to include it on their first album. Olga delivers the song in a viking manner and if we didn’t notice before we sure know it’s a viking album now.

Olga reaches the top in Jón Nordals song „Smávinir fagrir“ with a poem from the legendary Jónas Hallgrímsson. The song is often used in funerals in Iceland and no one can deny it’s beauty. But the song requires certain interpretation and treatment and Olga delivers just that. Amazing performance by the boys and the first song I put on and listen to two till three times in a row. Bravo lads!

Close to the best song on the album are two thunder stealers which are very different from the other tracks on the album. I’m talking about „Starálfur“ by Sigur Rós and „It’s Oh So Quiet“ by Hans Lang that Björk did unforgettable cover version of in 1995. Not the easiest songs to cover in a capella style but the boys do it just great. In my opinion the boys are clever to include these songs on the album although they do not really fit to the viking theme. But the songs can maybe get to broader audiences and lure new fans to the Olga music who aren’t necessarily much for quintetts. For example they did an interview on the national radio station in Iceland and were asked to take one song from the album and performed „It’s Oh So Quiet“ and that’s no coincidence I believe.

Along with the thunder stealers there are three very good songs in between them, „Dúlamán“, „Meeste laul“ and „Pseudo-Yolk“. In „Meeste laul“ the members stamp their feet on the ground and seeing them do that live on the church floor in Aðventkirkjan in Reykjavík was pretty cool. Jonathan Ploeg does a very good job leading the „Dúlamán“ song which is the only song beside „Meeste laul“ and „It’s Oh So Quiet“ that aren’t from Scandinavia.

The short version: Olga Vocal Ensemble have a very strong release in their second album that counts 17 tracks and almost an hour in playing time. The album starts and ends well but some of the tracks in the middle aren’t as good beside the best track „Smávinir fagrir“ and the very powerful „Grafskrift“. The songs in the middle just don’t cut it like the better songs but we cannot blame the boys voices for that, it’s just that the other songs are better. Although the songs translate really well on a cd, I cannot ignore the fact that they are much more joyful to watch performing live, thanks to their great character and stage presence. If you have a chance to catch them live don’t dare to miss them or you might be in danger of getting a gigantic cucumber in your face!

Key tracks: „Grafskrif“, „It’s Oh So Quiet“, „Kvålins Halling“, „Smávinir fagrir“.

Rating: 7,0

Torfi Guðbrandsson

Plötudómur: Olga Vocal Ensemble – Vikings!

R-8812491-1469377681-9994.jpeg

Vikings! er önnur breiðskífan frá kvintettnum Olga Vocal Ensemble. Kvintettinn skipa fimm skólabræður úr Tónlistarskólanum HKU í Utrecht þar sem þeir nema allir söng. Meðlimir Olgu eru Bjarni Guðmundsson (fyrsti tenór), Jonathan Ploeg (annar tenór), Gulian van Nerop (baritón), Pétur Oddbergur Heimisson (bass-baritón) og Philip Barkhudarov (bassi). Hljómsveitin gefur sjálf út og sá Diddi fiðla um upptökustjórn en upptökur fóru fram í bænum Hall í Hollandi.

Eins og titillinn gefur til kynna er að finna víkingaþema á plötunni. Lögin eru flest frá norðurlöndunum eða þeim löndum sem talið er að víkingar hafi viðhafist í á sínum tíma. Fyrstu fimm lögin á disknum eru lög af Album for Mandssang eftir norska tónskáldið Edvard Grieg. Lögin „Jeg Lagde Mig Så Sildig“ og „Han Ole“ eru tregafull enda yrkisefnið á alvarlegu nótunum. „Halling“, „Kvålins Halling“ og „Springdans“ eru hins vegar léttari enda fjalla þau um unga menn í kvenmannsleit.

Í raun má segja að þannig sé platan byggð upp og vil ég meina að það sé styrkur hennar og söngflokksins að bjóða upp á lög á alvarlegu nótunum og einnig léttu.

Fyrsta íslenska lagið á disknum er lag nr. 7, „Grafskrift“, íslenskt þjóðlag um Sæmund Klemensson sem var þekktur fyrir miklar hetjudáðir. Lagið þykir það þjóðlegt að Þursaflokkurinn sá ástæðu til þess að gera sína útgáfu af því á fyrstu plötunni sinni. Eins og Þursaflokkurinn hér forðum fer söngflokkurinn vel með lagið og finna hér allir sinn innri víking.

Toppnum ná drengirnir um miðbik plötunnar í laginu „Smávinir fagrir“ eftir Jón Nordal. Lagið er afskaplega fallegt og krefst ákveðinnar túlkunar og meðhöndlunar og finnst mér strákarnir gera bæði uppá tíu. Hiklaust fyrsta lagið sem ég set á þegar ég hlýði á diskinn og spila jafnvel tvisvar, þrisvar í röð. Bravó strákar!

Nálægt toppnum eru þó tveir senuþjófar sem stangast svolítið á við hin 15 lögin á plötunni. Þetta munu vera lögin „Starálfur“ eftir Sigur Rós og „It’s Oh So Quiet“ eftir Hans Lang sem við Íslendingar þekkjum betur í útgáfu Bjarkar. Ekki beint auðveldustu lögin til að taka í svona a capella stíl en engu að síður fara drengirnir létt með það. Að mínu mati eru strákarnir klókir að hafa þessi lög með þó að þau séu kannski ekki beint í takti við víkingaþemað. Styrkleiki laganna felst þó mögulega í því að ná til breiðari hóps og að laða nýja hlustendur að sem eru kannski ekki mikið gefnir fyrir kvintetta. Það var t.d. mjög sterkur leikur hjá drengjunum að flytja „It’s Oh So Quiet“ í útvarpsþættinum Góðan daginn með þeim Benna og Fannari fyrir stuttu og tel ég að þar hafi ekki verið um neina tilviljun að ræða.

Ásamt senuþjófunum tveim eru lögin á milli þeirra ekki síðri. Þetta eru lögin „Dúlamán“, „Meeste laul“ og „Pseudo-Yolk“. Í „Meeste laul“ stappa Olgumenn niður fótunum og var afar skemmtilegt að sjá þá flytja lagið á tónleikunum í Aðventukirkjunni í Reykjavík þar sem kirkjugólfið fékk að finna fyrir því. Jonathan Ploeg sýnir lipra takta í „Dúlamán“ sem er eina lagið á plötunni ásamt „Meeste laul“ sem ekki eru frá norðurlöndunum.

Í hnotskurn: Olga Vocal Ensemble tjaldar öllu til á annarri breiðskífu sinni sem telur 17 lög og tæpan klukkutíma. Platan byrjar og endar vel en dettur aðeins niður í miðjunni fyrir utan „Grafskrift“ og besta lag plötunnar „Smávinir fagrir“. Lögin í miðjunni rista ekki eins djúpt og fyrstu fimm og síðustu fimm og er ekki við slæman söng eða útsetningar að ræða heldur eru hin lögin bara betri. Í lokin má benda á að þó Olga nái að skila lögunum vel frá sér inná geisladisk verður ekki hjá því komist að þeir eru enn skemmtilegri á tónleikum enda búa þeir yfir miklum persónutöfrum og æðislegri sviðsframkomu. Lakari lögin á disknum myndu jafnvel njóta sín betur í lifandi flutningi heldur en heima í stofu. Ef þið hafið tök á að sjá drengina á tónleikum þá skulið þið ekki hika við það.

Lykillög: „Grafskrift“, „It’s Oh So Quiet“, „Kvålins Halling“, „Smávinir fagrir“.

Einkunn: 7,0

Torfi Guðbrandsson